حال و روز صنعت برقی‌ها در دوران قطعی اینترنت و اعتراضات دیماه

اعتراضات سراسری در ایران از ۷ دیماه بصورت پراکنده توسط بازاریان و کسبه تهران و برخی از شهر‌های ایران شروع شد. چند روزی این اعترضات بصورت پراکنده ادامه یافت، اما دولت پاسخ مناسبی به این اعتراضات نداد و مثل همیشه با نادیده گرفتن اعترضات؛ آنها را به برنامه‌های دشمن و اغتشاش نسبت داد. این اعتراضات پراکنده و محدود بازاریان نوک کوه یخی بود که بعد از ده روز در ۱۸ و ۱۹ دیماه واقعیت اصلی آن نمایان شد و به درگیری‌ها و کشته‌های زیادی منجر شد.

برای اولین بار در ایران محدودیت‌های ارتباطی در دوران اعتراضات، شکل تازه‌ای به خود گرفت و از قطعی اینترنت به قطعی پیامک و پیام رسان‌های داخلی نیز کشیده شد. تمام راه‌های ارتباطی برای ارسال یک پیام متنی ساده یا حتی یک فایل کم حجم از دسترس ایرانی‌ها خارج شده و بخش مهمی از اقتصاد و فعالیت‌های اداری ایران مختل شد.

قطعی اینترنت کسب و کار‌های برقی را به شدت مختل کرده و بر نارضایتی‌ها افزوده است. قطعی و کندی اینترنت، اپلیکیشن "برق من" و دیگر ارتباطات الکترونیکی دولت را با مشکل مواجه کرده و رسیدگی به امور مشترکین را به سختی میسر نموده است. وصول مطالبات برقی هم به تعویق افتاده و زنجیره تامین مالی صنعت برق دچار مشکل شده است. برخی از شرکت‌های دولتی حتی از پرداخت به موقع حقوق کارکنان خود مطمئن نیستند و بخش خصوصی نیز باید علاوه بر تحریم‌ها و مشکلات اقتصاد ملی، مصیبت‌های ناشی از تورم و عدم وصول به موقع مطالبات خود را به دوش بکشد. بخش دولتی و خصوصی برق ایران به حالت نیمه تعطیل درآمده و مهمترآنکه مشخص نیست این بلاتکلیفی تا کجا ادامه خواهد داشت. 

این روز‌ها راحتتر میتوان میفهمید چرا حتی با سود صد درصدی روی برخی از پروژه‌ها در ایران باز هم ریسک انجام پروژه‌های دولتی برقی با قرارداد ریالی پوشش داده نمی‌شود.  دیماه سال قبل اگر قراردادی دولتی بسته باشید که ظرف یک سال نیروگاه خورشیدی یا خط و پست و ... احداث کنید امروز باید با ۱۳۰ درصد تورم آنرا تحویل می دادید و تازه مشخص نبود چه مدت بعدتر پول خود را پس خواهید گرفت!.

در کشوری که آزادی مطبوعات در آن (بر اساس آخرین گزارش سازمان گزارشگران بدون مرز در اردیبهشت امسال) رتبه ۱۷۶ از بین ۱۸۰ کشور دنیا را دارد مردم راهی جز اعتراضات خیابانی پیدا نمی‌کنند. طبیعی است که این اعتراضات به خشونت کشیده شده و برخی از افراد با سوء استفاده از فضا‌های ایجاد شده دست به تخریب اموال دولتی می‌زنند. یکی از مقاصد تخریب در اعتراضات، ادارت و تاسیسات برقی هستند که اتفاقا به دلیل خاموشی‌ها و ناترازی‌های اخیر، مردم دلخوشی از ما نداشته و تصور می‌کنند با تخریب اموال دولتی برقی می‌توانند صدای اعتراض خود را به وضعیت موجود برسانند.

ما هم در برق نیوز در سکوت کامل خبری هستیم. فضای امنیتی ایجاد شده و فشار‌های چندماهه اخیر بر برق نیوز، موجب شده تا نتوانیم به خوبی اطلاع رسانی کنیم. تعدادی از ادارات و تاسیسات برقی به آتیش کشیده و تخریب‌های مختلفی اتفاق افتاده است. اما نه امکان دریافت تصاویر را داریم و نه حتی امکان انتشار صحیح اخبار. وقتی یک رسانه به دلیل انتشار اعتراضات صنفی برقی‌ها آنهم در یک تجمع چند ده نفری و بدور از شعار‌های سیاسی، مورد بازجویی قرار می‌گیرد حرف از اطلاع رسانی حرفه‌ای زدن بیهوده است.

با آنکه ادارات برقی به دلیل اعتراضات ناشی از خاموشی‌ها که این سال‌ها در تابستان‌ها صورت می‌گرفت آمادگی مقابله با اعتراضات را داشتند، اما مثل بقیه نهاد‌های حاکمیتی در قابل حجم اعترضات و تبعات ناشی از آن غافلگیر شدند. گرچه این خسارات در مقابل تخریب سرمایه‌های اجتماعی و عمیق شدن شکاف حاکمیت و مردم ناچیز است. در این شرایط کمتر سرمایه گذاری حاضر به پذیرش ریسک جهت حضور در بازار‌های ناپایدار اقتصادی مثل بازار صنعت برق است و نافرمانی مدنی مردم موجب می‌شود همراهی با برنامه‌های مدیریت بار توانیر کمتر شود.

برای خیلی از کسب و کار‌های برقی که هزینه‌های زیادی برای دیده شدن در شبکه‌های اجتماعی نظیر اینستاگرام داده و یا استفاده از واتساپ را بعنوان تنها راه امن و سریع برای ارتباط با مخاطبان و مشترکان برگزیده‌اند این روز‌ها با فیلتر شدن اینستاگرام و واتساپ عملا تعطیل شده و هیچ جایگزین دیگری حداقل در کوتاه مدت نخواهند داشت. خاطره تلخ فیلترینگ تلگرام در اعتراضات سال ۹۶ و کسب و کار‌هایی که از بین رفت هنوز از ذهن ما‌ها نرفته بود که شوک قطع شدن دائمی اینترنت و از دست دادن اپلیکیشن‌های اجتماعی نظیر اینستاگرام، واتساپ، لینکدین و ... به آن اضافه شده است. فیلترینگ تلگرام و اینستاگرام نشان داد دیجیتال مارکتینگ (Digital Marketing) و سوشال مارکتینگ (Social Marketing)، کسب و کار‌های مبتنی بر فروش اینترنتی در بستر شبکه‌های مجازی و... جزو پر ریسک‌ترین کسب و کار‌ها در ایران هستند.

این روز‌ها اطلاع رسانی‌ها بیش از پیش رصد میشود و هر صدایی که به اعترضات دامن بزند سرکوب می‌شود. بخش‌های فناوری رسانه‌های دولتی نظیر فارس یا بخش کامنت‌های پایگاه‌های رسمی نظیر زومیت و دیجیاتو محلی جهت اعتراض مردم به قطعی اینترنت و مصیبت‌های ناشی از آن شده بود که آنها را هم مجبور به بستن فضای کامنت‌ها کردند. زومیت نوشت: به دستور مقام امنیتی دیدگاه‌های زومیت تا اطلاع ثانویه غیرفعال شد.

چه بگوییم. خواسته‌ها و مطالبات عمومی مردم با سیاست هایی نظیر سرکوب و فیلترینگ به تاخیر می‌افتد، اما هیچ وقت به انتها نمی‌رسد که برعمق آن افزوده خواهد شد. به امید ایرانی بهتر...